Nhà hoạt động Joshua Wong lĩnh 10 năm tù trong vụ án an ninh quốc gia ở Hong Kong

Tòa án cấp cao Hong Kong ngày 5/11 đã tuyên phạt nhà hoạt động dân chủ Joshua Wong 10 năm tù sau khi ông nhận tội âm mưu cấu kết với lực lượng nước ngoài, một tội danh theo luật an ninh quốc gia. Đây là lần thứ hai Wong bị kết án theo luật này, và bản án khiến ông phải tiếp tục ngồi tù nhiều năm thay vì được trả tự do vào đầu năm 2027 như dự kiến trước đó.

Wong, 30 tuổi, đã nộp đơn nhận tội hồi tháng 9. Thẩm phán William Tam cho rằng hành vi phạm tội có tính chất nghiêm trọng và gọi Wong là một trong hai người cầm đầu âm mưu, cùng với nhà hoạt động lưu vong Nathan Law. Thẩm phán đặt mức khởi điểm là 13 năm tù, sau đó giảm 3 năm vì Wong đã nhận tội và có các tình tiết giảm nhẹ, còn lại 10 năm tù. Theo tòa, 10 năm là mức tối thiểu theo luật định đối với hành vi nghiêm trọng.

Theo cáo trạng, Wong và Law đã vận động các chính phủ nước ngoài áp đặt các biện pháp trừng phạt, phong tỏa hoặc các biện pháp thù địch khác đối với Trung Quốc và Hong Kong, nhằm thúc đẩy dân chủ tự quyết cho thành phố. Thẩm phán xem xét cả các hoạt động diễn ra trước khi luật an ninh quốc gia có hiệu lực vào năm 2020 và các bài đăng ủng hộ lời kêu gọi trừng phạt sau thời điểm đó. Trong thư xin giảm nhẹ, Wong viết rằng hoạt động của ông không bao giờ xuất phát từ lòng thù hận.

Wong nổi lên từ phong trào dân chủ năm 2014 khi còn là thiếu niên và trở thành một trong những gương mặt quen thuộc nhất của phong trào dân chủ Hong Kong. Ông đã bị giam từ năm 2020 và là nhà hoạt động duy nhất ở Hong Kong bị truy tố hai lần theo luật an ninh quốc gia. Trước bản án mới, ông đang chấp hành án 4 năm 8 tháng trong vụ án bầu cử sơ bộ không chính thức năm 2024, vụ án an ninh quốc gia lớn nhất của thành phố, và dự kiến được trả tự do vào tháng 1/2027.

Tòa cho biết án tù mới sẽ chạy đồng thời với khoảng hai tháng còn lại của bản án cũ, thay vì cộng dồn toàn bộ thời gian. Vì vậy, dù bản án mới là 10 năm, phần thời gian trùng với án cũ sẽ không được tính thêm. Tuy nhiên, với bản án mới, Wong vẫn phải tiếp tục chấp hành hình phạt trong nhiều năm tới, thay vì được tự do vào đầu năm sau.

Bản án đã vấp phải phản ứng từ nhiều phía. Lãnh sự quán Mỹ tại Hong Kong lên án bản án bổ sung và kêu gọi trả tự do cho Wong. Bộ Ngoại giao Anh cho rằng bản án là ví dụ rõ ràng cho thấy luật an ninh quốc gia đang được dùng để nhắm vào biểu đạt chính trị, đồng thời kêu gọi chấm dứt các vụ truy tố bất công và tôn trọng các quyền và tự do được bảo đảm cho người dân Hong Kong theo Tuyên bố chung Trung-Anh năm 1984.

Trưởng đặc khu Hong Kong John Lee nói rằng Wong và Law đã phạm những tội cực kỳ nghiêm trọng, không chỉ làm tổn hại nghiêm trọng chủ quyền, an ninh và lợi ích phát triển của quốc gia mà còn ảnh hưởng trực tiếp tới đời sống của người dân và sự ổn định của xã hội. Vụ án được xem là một dấu mốc mới trong quá trình siết chặt phong trào dân chủ tại Hong Kong kể từ khi luật an ninh quốc gia được Bắc Kinh áp đặt vào năm 2020, sau các cuộc biểu tình lớn năm 2019.