TIN TỨC & GÓC NHÌN · VIỆT NAM VÀ THẾ GIỚI
Saigon Post

Hiểu thế giới. Mở góc nhìn.

Quốc tế

Syria đưa quân sang Saudi Arabia giữa cuộc chiến Houthi: Damascus đổi vai từ kẻ xin viện trợ thành đồng minh

Damascus xác nhận đã đưa cố vấn quân sự sang Saudi Arabia, 600 lính đặc nhiệm sẽ tới vào tuần sau — ngay sau chuyến thăm Riyadh của Tổng thống al-Sharaa và khoản vay 403 triệu USD.

Minh họa: sĩ quan Syria bắt tay quan chức Saudi trước skyline Riyadh, tên lửa Houthi trên bầu trời
Syria đưa quân sang Saudi Arabia giữa cuộc chiến Houthi: Damascus đổi vai từ kẻ xin viện trợ thành đồng minh. Ảnh minh họa do AI tạo, không phải ảnh hiện trường. SAIGON POST (ảnh minh họa do AI tạo) · Ảnh minh họa do AI tạo · Poster minh họa do AI tạo theo phong cách editorial (SAIGON POST).

Syria vừa đổi vai trên bàn cờ Trung Đông. Không lâu sau chuyến thăm Riyadh của Tổng thống Ahmed al-Sharaa tuần trước, Damascus xác nhận đã đưa quân sang Saudi Arabia để hỗ trợ vương quốc này trong cuộc chiến chống Houthi — một bước ngoặt với một đất nước vừa thoát khỏi 13 năm nội chiến và vẫn đang xin viện trợ để tái thiết.

Theo Al Jazeera, hợp tác quốc phòng là điểm “đáng chú ý nhất” trong các thỏa thuận mà ông al-Sharaa ký với Thái tử Mohammed bin Salman, kết thúc bằng cam kết Riyadh cho vay 403 triệu USD để Syria tái thiết hạ tầng bị tàn phá. Hãng Reuters đưa tin Syria đang tư vấn và huấn luyện quân sự cho Riyadh ngay trong vương quốc, sau khi các thành phố Saudi hứng hàng trăm vụ tấn công bằng tên lửa của Houthi. Hôm Chủ nhật, các quan chức Syria nói với hãng AP rằng Damascus đã đưa cố vấn quân sự sang Saudi Arabia và 600 lính đặc nhiệm sẽ tới vào tuần sau.

Đây là nước cờ mà cả hai bên đều thắng — ít nhất là trên giấy.

Dưới lăng kính SÀI GÒN POST

Sau khi phủ nhận ban đầu, một quan chức Syria nói với hãng thông tấn nhà nước SANA rằng binh sĩ được cử sang với vai trò “huấn luyện, trao đổi chuyên môn và tham vấn quân sự”. Nhà phân tích Syria Nanar Hawach nhận xét với Al Jazeera rằng vai trò của Syria “có lẽ quan trọng hơn ở Riyadh so với tiền tuyến Yemen, vì nó cho thấy Syria mới có thể cùng gánh vác gánh nặng an ninh của một đối tác”. Ông lưu ý các tin tức và lời phủ nhận “đều có thể đúng một phần”, vì sĩ quan Syria huấn luyện lực lượng Yemen ngay trong vương quốc khác hẳn với lính Syria chiến đấu ở Yemen — và Damascus có lý do để không thừa nhận, từ việc tránh bị trả đũa tới trấn an người dân rằng tái thiết trong nước vẫn là ưu tiên.

Yemen từ lâu đã là mối bận tâm trung tâm của Riyadh, từ khi Houthi chiếm thủ đô Sanaa tháng 9/2014 và Saudi Arabia dẫn đầu liên minh quân sự Ả Rập ủng hộ chính phủ Yemen được quốc tế công nhận từ tháng 3/2015. Saudi Arabia đang muốn xây một liên minh quân sự khu vực để đối phó Houthi và nước bảo trợ của họ là Iran — nhất là sau các vụ tấn công tên lửa Houthi gần đây nhằm vào thành phố Saudi. Thỏa thuận Phòng thủ chung Mecca, được Saudi Arabia, Thổ Nhĩ Kỳ và Pakistan ký tháng 8, được nhiều người ở Riyadh xem là cơ chế cho lá chắn an ninh tập thể này — và Syria, với hàng nghìn binh sĩ dày dạn trận mạc và có kinh nghiệm về chiến tranh drone, được coi là một bổ sung hữu ích.

Quan chức Syria nói với SANA rằng thỏa thuận quân sự hiện tại với Riyadh có thể dẫn tới việc Syria gia nhập Liên minh Phòng thủ Mecca. Với Damascus, đây còn là một lá chắn khác: các cuộc không kích của Israel vào miền tây nam Syria vẫn tiếp diễn, và việc có một cường quốc khu vực như Saudi Arabia làm đồng minh có thể giúp ngăn Israel lấn sâu thêm ở Quneitra và Daraa. Damascus cũng đang chịu sức ép phải hành động quân sự ngoài biên giới: Tổng thống Mỹ Donald Trump nhiều lần trong năm nay nói muốn Syria can thiệp ở Lebanon để giúp giải giáp Hezbollah, một nhóm khác do Iran hậu thuẫn.

Dưới lăng kính SÀI GÒN POST

Đây là nước cờ mà cả hai bên đều thắng — ít nhất là trên giấy. Riyadh có thêm bàn tay dày dạn chiến trường để đối phó Houthi mà không phải tự mình đổ thêm quân; Damascus, từ vị thế kẻ xin viện trợ, bỗng trở thành nước “cho đi” an ninh — một cách chứng minh chính phủ mới của ông al-Sharaa đã được thừa nhận là đối tác, không còn là kẻ bị ruồng bỏ. Và đằng sau đó là bàn tay của ông Trump, bậc thầy đàm phán: chính Washington đã giúp gỡ các lệnh trừng phạt thời Assad, mở đường cho Syria quay lại bàn cờ khu vực.

Với Việt Nam, ván cờ này chạm tới ví tiền qua một con đường rất thực: Biển Đỏ và eo biển Bab el-Mandeb là huyết mạch hàng hải nối châu Á với châu Âu. Mỗi lần Houthi nã tên lửa vào Saudi hay tàu hàng qua Biển Đỏ, phí vận tải và giá dầu lại rung — và hàng xuất khẩu Việt Nam đi châu Âu lại chịu thêm một lớp chi phí. Bài học từ Damascus cũng đáng ngẫm: một quốc gia vừa thoát chiến tranh, nếu biết dùng đúng quân bài mình có — ở đây là kinh nghiệm chiến trường — vẫn có thể ngồi vào bàn của các cường quốc, thay vì mãi đứng ngoài xin viện trợ.

Theo quý vị, Syria đưa quân sang Saudi là nước cờ khôn ngoan để khẳng định vị thế, hay là canh bạc mạo hiểm có thể kéo Damascus vào một cuộc chiến không phải của mình? Đây là SÀI GÒN POST. Nơi ta không chỉ xem tin… mà đọc vị cả ván cờ phía sau nó.