TIN TỨC & GÓC NHÌN · VIỆT NAM VÀ THẾ GIỚI
Saigon Post

Hiểu thế giới. Mở góc nhìn.

Quốc tế

Gia đình Kennedy kiện chặn khải hoàn môn 76 m của ông Trump: “đổ bóng lên mộ JFK”

Chín thành viên gia đình Kennedy đã kiện để ngăn khải hoàn môn mà Tổng thống Donald Trump dự định dựng gần Nghĩa trang Quốc gia Arlington — công trình mà họ nói sẽ “xúc phạm vĩnh viễn” nơi an nghỉ của Tổng thống John F. Kennedy và hàng nghìn cựu binh.

Minh họa: các thành viên gia đình Kennedy trước tòa án, khải hoàn môn, Nghĩa trang Arlington với Ngọn lửa Vĩnh cửu và Đài tưởng niệm Lincoln
Gia đình Kennedy kiện chặn khải hoàn môn 76 m của ông Trump: “đổ bóng lên mộ JFK”. Ảnh minh họa do AI tạo, không phải ảnh hiện trường. SAIGON POST (ảnh minh họa do AI tạo) · Ảnh minh họa do AI tạo · Poster minh họa do AI tạo theo phong cách editorial (SAIGON POST).

Một khải hoàn môn cao 76 mét chưa kịp đặt viên đá đầu tiên đã biến thành chiến trường pháp lý. Chín thành viên gia đình Kennedy vừa đâm đơn kiện để chặn công trình mà Tổng thống Donald Trump dự định dựng ở thủ đô Washington — với lập luận rằng nó sẽ đổ bóng lên mộ của Tổng thống John F. Kennedy và phá vỡ tầm nhìn lịch sử của Nghĩa trang Quốc gia Arlington.

Theo BBC, các nguyên đơn cho rằng công trình cao 250 foot (76 m) sẽ che khuất tầm nhìn tới mộ của ông Kennedy cũng như mộ của hàng nghìn cựu binh yên nghỉ tại Arlington, bang Virginia. Tuần trước, dự án đã được Ủy ban Quy hoạch Thủ đô Quốc gia thông qua, nhưng Thẩm phán liên bang Tanya Chutkan sau đó ra lệnh tạm dừng 14 ngày trước khi được khởi công, trong lúc các vụ kiện đang diễn ra. Nhà Trắng gọi việc gia đình Kennedy tham gia kiện tụng là “đáng tiếc”, khẳng định khải hoàn môn được dựng ra để “tôn vinh các anh hùng đang yên nghỉ tại Arlington”. “Tư pháp không nên bị lạm dụng để chính trị hóa một công trình được thiết kế để đoàn kết đất nước chúng ta”, phát ngôn viên Nhà Trắng Davis R. Ingle nói với BBC, đồng thời tuyên bố chính quyền “tin chắc sẽ được minh oan hoàn toàn khi vụ kiện diễn ra”.

Trên bàn cờ Washington, khải hoàn môn không chỉ là một công trình — nó là một nước cờ di sản.

Dưới lăng kính SÀI GÒN POST

Đơn kiện được nộp dưới dạng can thiệp vào vụ kiện chung do bang Virginia và thủ đô Washington DC khởi xướng, nhằm chặn việc xây dựng với lý do công trình sẽ làm tổn hại “các tầm nhìn có ý nghĩa lịch sử”. Các nguyên đơn gồm bảy người con của Thượng nghị sĩ Robert Kennedy và bà Ethel Kennedy, cùng cháu trai của họ — cựu dân biểu Dân chủ Joe Kennedy — và Edward Kennedy Jr., con trai của Thượng nghị sĩ Ted Kennedy. Người không có tên trong đơn là Robert F. Kennedy Jr., thành viên nội các của ông Trump, hiện là Bộ trưởng Y tế. Theo Al Jazeera, đơn kiện do luật sư kỳ cựu Norm Eisen và tổ chức Democracy Defenders Fund soạn thảo, lập luận rằng Cục Công viên Quốc gia và Bộ Nội vụ đã phê chuẩn công trình bằng đá hoa cương, trang trí vàng này mà không có sự chấp thuận bắt buộc của Quốc hội.

Gia đình Kennedy cho rằng khải hoàn môn sẽ “thay đổi căn bản trải nghiệm thăm viếng các mộ phần”, trong đó có Ngọn lửa Vĩnh cửu tưởng niệm Tổng thống Kennedy — một địa điểm thu hút hàng triệu du khách mỗi năm. Các luật sư còn cảnh báo công trình sẽ phá hủy tuyến tầm nhìn có chủ đích, tồn tại cả thế kỷ, giữa Đài tưởng niệm Lincoln và Arlington House, vắt ngang cầu Memorial. Những người chỉ trích gọi công trình là “Khải hoàn môn của Trump”.

Khải hoàn môn chỉ là một phần trong nỗ lực tái thiết Washington của ông Trump, bên cạnh việc cải tạo một sân golf lịch sử và những đe dọa phá bỏ Trung tâm Kennedy. Nhưng với việc đảng Dân chủ giành quyền kiểm soát Quốc hội sau chiến thắng giữa kỳ, các dự án cải tạo này có thể sẽ phải đối mặt với sự giám sát chặt chẽ hơn nhiều từ tháng 1 tới.

Dưới lăng kính SÀI GÒN POST

Trên bàn cờ Washington, khải hoàn môn không chỉ là một công trình — nó là một nước cờ di sản. Ông Trump muốn khắc tên mình vào đường chân trời của thủ đô bằng một biểu tượng vĩnh cửu, kiểu các hoàng đế La Mã xưa. Nhưng gia đình Kennedy đang chơi một nước cờ khác: biến di sản của chính họ thành lá chắn pháp lý, dùng tầm nhìn lịch sử và Ngọn lửa Vĩnh cửu làm quân bài. Điểm thú vị là nước cờ này không đánh vào chính sách, mà đánh vào ký ức — thứ mà ngay cả một tổng thống cũng khó thắng được trước tòa.

Với Việt Nam, bài học nằm ở chỗ di sản là tài sản chung, không phải phông nền cho tham vọng cá nhân. Bất kỳ quốc gia nào cũng có những tầm nhìn thiêng liêng — một quảng trường, một khu tưởng niệm, một dòng sông — mà một khi bị công trình mới che khuất thì không cách nào lấy lại được. Và khi di sản bị xâm phạm, cái giá không chỉ là tiền: Arlington đón hàng triệu du khách mỗi năm, và mỗi du khách là một đồng doanh thu du lịch, một việc làm, một bữa cơm của người dân địa phương. Bảo vệ tầm nhìn lịch sử, suy cho cùng, cũng là bảo vệ ví tiền.

Theo quý vị, một khải hoàn môn tôn vinh các anh hùng — nhưng lại đổ bóng lên mộ của chính những anh hùng đó — là công trình đoàn kết đất nước, hay là một nước cờ phô trương quyền lực? Đây là SÀI GÒN POST. Nơi ta không chỉ xem tin… mà đọc vị cả ván cờ phía sau nó.