TIN TỨC & GÓC NHÌN · VIỆT NAM VÀ THẾ GIỚI
Saigon Post

Hiểu thế giới. Mở góc nhìn.

Quốc tế

Đan Mạch chuẩn bị phê chuẩn thỏa thuận Greenland với Trump: Mỹ được đặt “Vòm Vàng”, chủ quyền vẫn thuộc Copenhagen

Sau nhiều tháng đàm phán căng thẳng kể từ khi ông Trump đe dọa giành đảo bằng vũ lực, quốc hội Đan Mạch dự kiến phê chuẩn thỏa thuận an ninh vào hôm nay — Mỹ mở rộng hiện diện quân sự ở Bắc Cực, Đan Mạch giữ chủ quyền, người Greenland giữ quyền tự quyết.

Minh họa: Trump bắt tay quan chức Đan Mạch, hệ thống phòng thủ Vòm Vàng, cờ Đan Mạch và núi băng Greenland
Đan Mạch chuẩn bị phê chuẩn thỏa thuận Greenland với Trump: Mỹ được đặt “Vòm Vàng”, chủ quyền vẫn thuộc Copenhagen Ảnh minh họa do AI tạo, không phải ảnh hiện trường. SAIGON POST (ảnh minh họa do AI tạo) · Ảnh minh họa do AI tạo · Poster minh họa do AI tạo theo phong cách editorial (SAIGON POST).

Các nghị sĩ Đan Mạch dự kiến sẽ phê chuẩn thỏa thuận an ninh với Tổng thống Mỹ Donald Trump về Greenland vào hôm nay, thứ Năm (19/11), với hy vọng chấm dứt bế tắc về tương lai của hòn đảo Bắc Cực — bế tắc đã làm rạn nứt quan hệ xuyên Đại Tây Dương, theo Channel NewsAsia. Mỹ, Đan Mạch và Greenland đã ký thỏa thuận hồi tháng 9 để giải quyết căng thẳng, sau khi ông Trump nhiều lần đe dọa giành quyền kiểm soát hòn đảo giàu khoáng sản — một lãnh thổ tự trị của Đan Mạch, nơi sinh sống của 57.000 người.

Một khi được phê chuẩn, thỏa thuận sẽ mở rộng vai trò quân sự của Mỹ ở Greenland, trong đó có quyền thiết lập hệ thống phòng thủ tên lửa “Vòm Vàng”, đồng thời tái khẳng định chủ quyền của Đan Mạch và quyền tự quyết của người Greenland. Việc ông Trump không loại trừ khả năng dùng vũ lực quân sự hay kinh tế để giành đảo đã châm ngòi cho một cuộc khủng hoảng ngoại giao trong NATO hồi tháng 1, buộc Đan Mạch và Greenland bước vào nhiều tháng đàm phán căng thẳng.

Nước cờ của ông Trump ở Greenland là nước cờ của bậc thầy đàm phán: đe dọa giành đảo bằng vũ lực, khiến cả NATO chao đảo — rồi ký thỏa thuận để Mỹ đặt “Vòm Vàng” và mở rộng hiện diện quân sự, còn Đan Mạch giữ chủ quyền…

Dưới lăng kính SÀI GÒN POST

Quốc hội Greenland đã phê chuẩn thỏa thuận trong tháng này. Tuần trước, thỏa thuận vượt qua lần đọc đầu tiên tại quốc hội Đan Mạch với sự ủng hộ của mọi đảng phái, và các nghị sĩ bày tỏ sự nhẹ nhõm cùng hy vọng rằng tình hình ở Greenland sẽ trở lại bình thường. “Tuy nhiên, có nhiều dấu hiệu cho thấy đây không phải là kết thúc, mà là khởi đầu”, giáo sư khoa học chính trị Mikkel Vedby Rasmussen thuộc Đại học Copenhagen nhận xét. “Với hiệp ước trong tay, Mỹ sẽ có thể đòi hỏi ảnh hưởng lớn hơn đối với các quyết định có hàm ý chính sách an ninh và đối với một phần việc khai thác các tài nguyên chiến lược.”

Các chuyên gia khác cho rằng thỏa thuận mới không bổ sung nhiều quyền tiếp cận quân sự cho Mỹ. Tuyến đường ngắn nhất từ châu Âu sang Bắc Mỹ chạy qua Greenland — nơi đặt căn cứ quân sự nằm ở phía bắc nhất của Mỹ — và đó là lý do hòn đảo này quan trọng về mặt chiến lược. Thỏa thuận không cần Thượng viện Mỹ bỏ phiếu. Nếu được thông qua như dự kiến trong cuộc bỏ phiếu lúc khoảng 10 giờ sáng giờ địa phương hôm thứ Năm, thỏa thuận sẽ có hiệu lực khi Bộ Ngoại giao Đan Mạch thông báo cho Mỹ bằng công hàm ngoại giao rằng các thủ tục đã hoàn tất.

Dưới lăng kính SÀI GÒN POST

Nước cờ của ông Trump ở Greenland là nước cờ của bậc thầy đàm phán: đe dọa giành đảo bằng vũ lực, khiến cả NATO chao đảo — rồi ký thỏa thuận để Mỹ đặt “Vòm Vàng” và mở rộng hiện diện quân sự, còn Đan Mạch giữ chủ quyền trên giấy. Ông không cần chiếm đảo; chỉ cần khiến Copenhagen sợ mất đảo tới mức tự nguyện mở cửa. Đó là cách một Tổng thống thứ 47 chơi ván cờ: đặt quân bài đe dọa lên bàn, rồi thu về phần thưởng thật.

Với Việt Nam, ván cờ này là một bài học đàm phán đắt giá cho nước nhỏ: khi một cường quốc muốn thứ bạn có — khoáng sản chiến lược, vị trí địa lý — thì câu trả lời không phải là sợ hãi hay chống đối, mà là ký một thỏa thuận biến sức ép thành khuôn khổ, giữ được chủ quyền mà vẫn cho đối tác thứ họ cần. Một hòn đảo 57.000 dân còn buộc được Mỹ ngồi vào bàn đàm phán; Việt Nam, ngay giữa tuyến hàng hải bận rộn nhất thế giới, càng phải biết mình đang cầm quân bài nào. Theo quý vị, Đan Mạch đã thắng khi giữ được chủ quyền — hay đã thua khi mở cửa cho “Vòm Vàng” đặt chân lên đất của mình? Đây là SÀI GÒN POST. Nơi ta không chỉ xem tin… mà đọc vị cả ván cờ phía sau nó.