Iran tuyên bố phá hủy radar Mỹ ở Bahrain, Mỹ bác bỏ: đòn đáp trả đầu tiên sau nhiều tháng
Vệ binh Cách mạng Iran nói đã phá hủy một radar cảnh báo sớm của Mỹ ở Bahrain để đáp trả vụ không kích của Mỹ vào tháp thông tin liên lạc ở Sirik, ngay eo biển Hormuz — nhưng Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ phủ nhận radar bị phá hủy và nói đã chặn hai drone Iran bay về phía Bahrain.

Một tuyên bố phá hủy, một lời phủ nhận — và ở giữa là eo biển Hormuz, nơi một tia lửa cũng đủ làm giá dầu bốc cháy.
Theo The Guardian, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết họ đã nhắm mục tiêu và phá hủy một radar cảnh báo sớm của Mỹ ở Bahrain, để đáp trả vụ không kích của Mỹ vào một tháp thông tin liên lạc ở Sirik, ngay phía trên eo biển Hormuz. Đây là cuộc tấn công trực tiếp đầu tiên của Iran nhằm vào các cơ sở quân sự của Mỹ trong nhiều tháng. “Đây là lời cảnh báo nghiêm túc gửi tới kẻ thù xâm lược rằng hãy chấm dứt trò nghịch ngợm trên không và buôn lậu dầu ở eo biển Hormuz,” IRGC tuyên bố. “Trong trường hợp vi phạm và xâm lược lặp lại, lực lượng hàng không vũ trụ của IRGC đang trong tình trạng báo động cao nhất để đối đầu với kẻ thù mà không bị ràng buộc.”
Trên bàn cờ vùng Vịnh, nước cờ radar ở Bahrain là một nước cờ mà cả hai bên đều muốn đánh — nhưng theo hai cách khác nhau: Tehran cần một đòn đáp trả để chứng minh họ không ngồi yên sau vụ không kích vào Sirik, còn…
Dưới lăng kính SÀI GÒN POST
Phía Mỹ kể một câu chuyện khác. Bộ Tư lệnh Trung tâm Mỹ (Centcom) phủ nhận hệ thống radar đã bị phá hủy, và cho biết lực lượng Mỹ đã chặn hai drone của Iran đang bay về phía Bahrain. Hai bên đồng ý rằng đã có một cuộc tấn công xảy ra — nhưng không đồng ý về kết quả của nó.
Đòn đáp trả này diễn ra trong bối cảnh Tổng thống Donald Trump nói trong loạt phỏng vấn 24 giờ qua rằng ông sẽ chỉ tấn công Iran khi cần thiết, đồng thời cho biết các nước vùng Vịnh, trong đó có Saudi Arabia, đã thúc giục ông kiềm chế trước các cuộc tấn công quy mô lớn đã được lên kế hoạch. Ông Trump cũng nói ông đã yêu cầu Phó tổng thống JD Vance chấm dứt việc quan tâm tới đàm phán một thỏa thuận mới với Iran, thay vào đó tập trung vào tham nhũng và gian lận ở các thành phố và bang do đảng Dân chủ điều hành. Ông Vance được người Iran coi là nhân vật đáng tin cậy nhất gần ông Trump, nhưng họ đã từ chối yêu cầu gặp riêng của ông.
Ông Trump nói ông đã thất vọng với công chúng Mỹ, vì giá dầu diesel tăng cao chỉ là một cái giá nhỏ phải trả để ngăn Iran sở hữu vũ khí hạt nhân. Trong khi đó, một cuộc thăm dò ở Anh do YouGov thực hiện cho Hội đồng Hiểu biết Anh – Arab (Caabu) cho thấy 65% công chúng Anh phản đối việc Mỹ nối lại chiến tranh với Iran, chỉ 14% ủng hộ; 54% phản đối việc các căn cứ của Anh bị Mỹ dùng để tấn công Iran. Đáng chú ý, có tới 79% cử tri Công đảng năm 2024 phản đối chiến tranh thêm nữa.
Cùng lúc đó, Hội đồng Chuyên gia Iran — cơ quan gồm 88 giáo sĩ được bầu, chịu trách nhiệm lựa chọn lãnh tụ tối cao — đã trở thành thể chế cầm quyền đầu tiên ở Iran kêu gọi xem xét lại học thuyết quốc phòng, có khả năng dẫn tới sự cho phép về mặt tôn giáo để Iran tìm cách sở hữu vũ khí hạt nhân. Trong tuyên bố hôm thứ Năm, hội đồng kêu gọi xem xét lại tư cách thành viên của Iran trong Hiệp ước Không phổ biến vũ khí hạt nhân, gọi đó là “nhu cầu không thể tránh khỏi”. Iran từ lâu cấm vũ khí hạt nhân theo fatwa của cố lãnh tụ Ali Khamenei — nhưng tính phù hợp của fatwa này sau các cuộc tấn công của Mỹ đang bị đặt câu hỏi. IAEA cũng vừa báo động về việc Iran từ chối thanh sát cơ sở Isfahan.
Dưới lăng kính SÀI GÒN POST
Trên bàn cờ vùng Vịnh, nước cờ radar ở Bahrain là một nước cờ mà cả hai bên đều muốn đánh — nhưng theo hai cách khác nhau: Tehran cần một đòn đáp trả để chứng minh họ không ngồi yên sau vụ không kích vào Sirik, còn Washington cần một lời phủ nhận để chứng minh đòn đó không trúng đích. Nhưng ván cờ thật nằm ở những con số phía sau: 65% người Anh phản đối nối lại chiến tranh, 79% cử tri Công đảng phản đối — và ngay cả các đồng minh vùng Vịnh cũng đang thúc giục ông Trump kiềm chế.
Với Việt Nam, ván cờ này không phải chuyện xa: eo biển Hormuz là huyết mạch dầu lửa của cả thế giới, và mỗi lần Iran và Mỹ đấu khẩu — hay đấu radar — qua eo biển này, giá dầu lại rung lên, và ví tiền của người Việt lại mỏng đi một chút. Trong ván cờ mà cả hai bên đều tuyên bố chiến thắng, người trả tiền thường là các nước thứ ba mua dầu giá cao.
Theo quý vị, khi Tehran nói đã phá hủy radar còn Washington nói radar vẫn nguyên vẹn — thì ai đang nói thật, và lần tới sẽ ra sao nếu không còn là tuyên bố mà là đòn đánh thật sự? Đây là SÀI GÒN POST. Nơi ta không chỉ xem tin… mà đọc vị cả ván cờ phía sau nó.

