TIN TỨC & GÓC NHÌN · VIỆT NAM VÀ THẾ GIỚI
Saigon Post

Hiểu thế giới. Mở góc nhìn.

Quốc tế

Ukraine bắt giữ tù binh Indonesia đầu tiên giữa làn sóng tuyển quân của Nga

Ukraine cho biết đã bắt giữ tù binh Indonesia đầu tiên — một người đàn ông 49 tuổi đến từ đảo Java — giữa lúc Nga bị tố đẩy mạnh tuyển mộ từ Đông Nam Á, với 283 người Indonesia được tuyển chỉ trong chín tháng đầu năm nay.

Minh họa: binh sĩ Ukraine cầm máy bay không người lái, bản đồ Ukraine và Indonesia, chiến trường đổ nát
Ukraine bắt giữ tù binh Indonesia đầu tiên giữa làn sóng tuyển quân của Nga. Ảnh minh họa do AI tạo, không phải ảnh hiện trường. SAIGON POST (ảnh minh họa do AI tạo) · Ảnh minh họa do AI tạo · Poster minh họa do AI tạo theo phong cách editorial (SAIGON POST).

Ukraine cho biết đã bắt giữ tù binh Indonesia đầu tiên của mình, giữa lúc Nga bị cho là đang đẩy mạnh tuyển mộ từ quốc gia Đông Nam Á này. Người đàn ông 49 tuổi đến từ đảo Java đã bị đưa tới vùng Zaporizhzhia của Ukraine để tham gia một đợt tấn công của Nga, nhưng đã tới được khu vực do Ukraine kiểm soát sau khi nhóm của ông bị tấn công bằng máy bay không người lái, theo dự án “I Want to Live” (Tôi Muốn Sống) do nhà nước Ukraine điều hành. Sau đó ông bị phía Ukraine bắt giữ.

Theo dự án này, khoảng 283 người Indonesia đã được tuyển mộ trong chín tháng đầu năm nay để chiến đấu cho Nga chống lại Ukraine. Con số đó trái ngược hoàn toàn với ba năm trước đó, khi số người Indonesia được tuyển mộ không quá 10 người. Đại sứ quán Nga tại Jakarta chưa trả lời ngay các câu hỏi về nỗ lực tuyển mộ bị cáo buộc này.

Trên bàn cờ Ukraine, nước cờ tuyển mộ lính nước ngoài của Nga đang lộ rõ một sự thật: cỗ máy chiến tranh đã phải đi vay quân từ những nơi xa nhất.

Dưới lăng kính SÀI GÒN POST

Đây không phải lần đầu Nga bị cho là tìm kiếm lính đánh thuê nước ngoài cho cuộc chiến của mình. Hồi tháng 2, cơ quan tình báo Kenya báo cáo rằng hơn 1.000 người Kenya đã bị dụ dỗ sang chiến đấu cho Nga. Ngày càng nhiều người từ các nước châu Phi — trong đó có Kenya, Uganda và Nam Phi — và nhiều nơi khác bị dụ ra tiền tuyến, khi Nga tìm cách duy trì cuộc chiến đã kéo dài hơn bốn năm kể từ khi xâm lược Ukraine vào tháng 2/2022.

Tháng này, Jakarta đã thúc giục Moscow đảm bảo không người Indonesia nào bị đưa vào quân đội Nga, sau khi có tin một công dân Indonesia phục vụ trong quân đội nước này đã thiệt mạng hồi tháng 10. Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Indonesia Yvonne Mewengkang nói: “Chính phủ Indonesia đã yêu cầu chính phủ Nga thực hiện mọi bước cần thiết để đảm bảo không người Indonesia nào được tuyển mộ vào quân đội Nga hay bất kỳ vị trí nào liên quan tới quân đội ở Nga, qua bất kỳ con đường nào.” Indonesia, bà nói thêm, đặc biệt lo ngại về các hình thức tuyển mộ có thể cấu thành tội buôn người.

Vài ngày sau, cảnh sát Indonesia cho biết đã xác định được một đường dây buôn người nhắm vào công dân nước này, sử dụng mạng xã hội và ứng dụng nhắn tin để tuyển mộ nạn nhân. Các bài đăng hứa hẹn việc làm lương cao trong lĩnh vực logistics, an ninh biên giới và xây dựng quốc phòng, nhưng sau khi ứng viên tới Nga, họ bị yêu cầu ký hợp đồng làm lính đánh thuê, và một số bị đưa tới vùng xung đột, theo cảnh sát.

Dự án “I Want to Live” được thành lập vào tháng 9/2022 bởi trụ sở điều phối về tù binh chiến tranh, với sự hỗ trợ của Bộ Quốc phòng Ukraine và cơ quan tình báo quốc phòng (HUR). Dự án được thiết kế để cho phép binh sĩ tại ngũ — bao gồm quân nhân Nga và công dân nước ngoài được tuyển mộ — đầu hàng an toàn và rời khỏi chiến trường.

Dưới lăng kính SÀI GÒN POST

Trên bàn cờ Ukraine, nước cờ tuyển mộ lính nước ngoài của Nga đang lộ rõ một sự thật: cỗ máy chiến tranh đã phải đi vay quân từ những nơi xa nhất. Từ hơn 1.000 người Kenya tới 283 người Indonesia trong chín tháng — con số tăng vọt ấy không phải dấu hiệu của sức mạnh, mà của một đội quân đang cạn dần nguồn binh sĩ trong nước và phải dụ dỗ bằng những lời hứa việc làm giả mạo trên mạng xã hội.

Với Việt Nam và khu vực, câu chuyện này là một lời cảnh báo cụ thể chứ không phải tin tức xa xôi. Đường dây lừa đảo tuyển mộ qua mạng xã hội — hứa hẹn việc logistics, an ninh biên giới, rồi ép ký hợp đồng lính đánh thuê — có thể nhắm vào bất kỳ thanh niên Đông Nam Á nào đang tìm việc trên mạng. Jakarta đã lên tiếng và cảnh sát đã vào cuộc; bài học cho các gia đình Việt là: một lời mời làm việc ở nước ngoài nghe quá tốt để thành sự thật thì thường đúng là như vậy — và cái giá của một lần nhẹ dạ có thể là cả một chiến trường.

Theo quý vị, khi một cuộc chiến phải đi tuyển quân bằng những lời hứa việc làm giả mạo ở tận Đông Nam Á, đó là dấu hiệu cho thấy bên tuyển mộ đang mạnh lên, hay đang cạn kiệt? Đây là SÀI GÒN POST. Nơi ta không chỉ xem tin… mà đọc vị cả ván cờ phía sau nó.