TIN TỨC & GÓC NHÌN · VIỆT NAM VÀ THẾ GIỚI
Saigon Post

Hiểu thế giới. Mở góc nhìn.

Châu Á

Nhật Bản tung kỷ lục 7,98 nghìn tỉ yên can thiệp thị trường trong một ngày để cứu đồng yên

Bộ Tài chính Nhật Bản công bố nước này đã bán 50 tỉ đô la trong một ngày 30/7 để chặn đà rơi của đồng yên — mức can thiệp trong ngày lớn nhất kể từ năm 1991, giữa lúc đồng yên chạm đáy 40 năm gần 164 yên đổi một đô la.

Minh họa: tờ tiền 10.000 yên, Ngân hàng Trung ương Nhật Bản và màn hình chứng khoán Tokyo
Nhật Bản tung kỷ lục 7,98 nghìn tỉ yên can thiệp thị trường trong một ngày để cứu đồng yên. Ảnh minh họa do AI tạo, không phải ảnh hiện trường. SAIGON POST (ảnh minh họa do AI tạo) · Ảnh minh họa do AI tạo · Poster minh họa do AI tạo theo phong cách editorial (SAIGON POST).

7,98 nghìn tỉ yên trong một ngày — đó là cái giá mà Nhật Bản phải trả để chặn đà rơi của đồng tiền của mình. Số liệu mới công bố từ Bộ Tài chính cho thấy Tokyo đã tung ra đợt can thiệp tỉ giá lớn nhất trong lịch sử hiện đại, và ván cờ tiền tệ châu Á vẫn chưa ngã ngũ.

Theo dữ liệu quý do Bộ Tài chính Nhật Bản (MOF) công bố hôm thứ Hai 9/11, chính quyền Nhật đã can thiệp thị trường ngoại hối trong ba ngày, từ 30/7 tới 3/8. Đợt can thiệp lớn nhất lên tới 7,98 nghìn tỉ yên (50,36 tỉ đô la) vào ngày 30/7, vượt qua kỷ lục trong ngày trước đó là 6,28 nghìn tỉ yên chi ra ngày 30/4, theo dữ liệu của Bộ Tài chính có từ năm 1991. Nhật Bản cũng chi 5,55 nghìn tỉ yên vào ngày 31/7 — ngày mà Mỹ cũng can thiệp bằng cách bán euro để mua yên — và 1,87 nghìn tỉ yên vào ngày 3/8. Các số liệu mới này cho thấy chi tiết từng ngày của đợt can thiệp kỷ lục trong tháng, tổng cộng 15,4 nghìn tỉ yên (97,19 tỉ đô la), thực hiện từ 30/7 tới 26/8.

Trên bàn cờ tiền tệ, một ngân hàng trung ương bán 50 tỉ đô la trong một ngày không phải là dấu hiệu của sức mạnh, mà là dấu hiệu của sự cấp bách.

Dưới lăng kính SÀI GÒN POST

Ông Tsuyoshi Ueno, kinh tế gia cao cấp tại Viện Nghiên cứu NLI, nhận xét: “Quy mô can thiệp khổng lồ cho thấy chính phủ cảm nhận rõ sự cấp bách phải chặn đà giảm của đồng yên.” Theo ông Ueno, khi tình hình xung quanh Iran — một động lực chính khiến đồng yên suy yếu — vẫn chưa được giải quyết, đồng yên có thể tiếp tục chịu áp lực giảm giá trong thời gian tới. Nhật Bản đã quay lại thị trường mua yên từ ngày 30/7, trong đó có đợt hành động chung hiếm hoi với Mỹ vào ngày 31/7, khi đồng tiền Nhật chạm mức yếu nhất trong 40 năm, gần 164 yên đổi một đô la.

Đợt can thiệp này diễn ra trong bối cảnh đồng yên chịu sức ép từ nhiều phía: chênh lệch lãi suất với Mỹ khiến dòng tiền chảy ra khỏi Nhật Bản, giá dầu tăng vì chiến tranh Iran làm trầm trọng thêm thâm hụt thương mại. Việc Mỹ cùng tham gia can thiệp ngày 31/7 là tín hiệu hiếm hoi về sự phối hợp giữa hai đồng minh, cho thấy Washington cũng không muốn đồng yên rơi tự do.

Dù vậy, can thiệp tỉ giá vốn chỉ là giải pháp ngắn hạn. Lịch sử cho thấy các đợt bán đô la mua yên của Tokyo thường chỉ chặn được đà rơi trong vài tuần, trước khi thị trường quay lại thử thách quyết tâm của ngân hàng trung ương. Với dự trữ ngoại hối khổng lồ, Nhật Bản không thiếu “đạn dược” — nhưng câu hỏi là liệu Tokyo có sẵn sàng đốt thêm hàng chục tỉ đô la nữa nếu đồng yên tiếp tục trượt dốc, đặc biệt khi nguyên nhân sâu xa — chiến tranh Iran và chênh lệch lãi suất — vẫn nằm ngoài tầm kiểm soát của họ.

Dưới lăng kính SÀI GÒN POST

Trên bàn cờ tiền tệ, một ngân hàng trung ương bán 50 tỉ đô la trong một ngày không phải là dấu hiệu của sức mạnh, mà là dấu hiệu của sự cấp bách. Nước cờ của Tokyo là dùng dự trữ ngoại hối để mua thời gian — thời gian để lạm phát hạ nhiệt, để chênh lệch lãi suất thu hẹp, để chiến tranh Iran lắng xuống. Nhưng thị trường ngoại hối là đối thủ kiên nhẫn nhất thế giới: nó có thể chờ đợi lâu hơn bất kỳ chính phủ nào, và mỗi lần Tokyo ra tay, cái giá phải trả lại cao hơn lần trước.

Với Việt Nam, ván cờ yên Nhật chạm thẳng vào ví tiền của hàng trăm nghìn gia đình. Nhật Bản là nhà cung cấp vốn ODA lớn nhất của Việt Nam — phần lớn là các khoản vay bằng yên — và là nơi hàng trăm nghìn lao động Việt đang làm việc, gửi kiều hối về nhà. Đồng yên yếu khiến tiền kiều hối quy ra tiền Việt mất giá, hàng Nhật nhập về rẻ hơn, nhưng cũng làm nhẹ gánh nợ ODA tính bằng yên. Doanh nghiệp Việt xuất khẩu sang Nhật được lợi, doanh nghiệp nhập máy móc Nhật cũng được lợi — chỉ có người lao động xa xứ là thiệt.

Theo quý vị, Tokyo còn đủ “đạn” để tiếp tục chặn đà rơi của đồng yên, hay thị trường sẽ thắng trong ván cờ tỉ giá này? Đây là SÀI GÒN POST. Nơi ta không chỉ xem tin… mà đọc vị cả ván cờ phía sau nó.