TIN TỨC & GÓC NHÌN · VIỆT NAM VÀ THẾ GIỚI
Saigon Post

Hiểu thế giới. Mở góc nhìn.

Chính trị

Thượng nghị sĩ Van Hollen thách thức lãnh đạo Dân chủ Schumer ngay sau chiến thắng bầu cử giữa kỳ

Thượng nghị sĩ Chris Van Hollen tuyên bố tranh chức lãnh đạo phe đa số Thượng viện với Chuck Schumer — chỉ một tuần sau khi đảng Dân chủ thắng lớn ở bầu cử giữa kỳ và chuẩn bị nắm Thượng viện từ ngày 4/1.

Minh họa: hai thượng nghị sĩ Mỹ đối mặt nhau trước Điện Capitol, thùng phiếu và lịch ghi ngày 1/12
Thượng nghị sĩ Van Hollen thách thức lãnh đạo Dân chủ Schumer ngay sau chiến thắng bầu cử giữa kỳ. Ảnh minh họa do AI tạo, không phải ảnh hiện trường. SAIGON POST (ảnh minh họa do AI tạo) · Ảnh minh họa do AI tạo · Poster minh họa do AI tạo theo phong cách editorial (SAIGON POST).

Đảng Dân chủ vừa thắng lớn ở bầu cử giữa kỳ — và ngay lập tức bắt đầu tranh cãi xem ai sẽ dẫn dắt chiến thắng đó.

Theo The New York Times, Thượng nghị sĩ Chris Van Hollen của bang Maryland hôm thứ Năm đã tuyên bố sẽ thách thức Thượng nghị sĩ Chuck Schumer của bang New York cho chức lãnh đạo phe đa số Thượng viện, mở ra một cuộc đối đầu nội bộ ngay khi đảng Dân chủ đang ăn mừng đa số mới và chuẩn bị tiếp quản Quốc hội vào tháng Một. Ông Van Hollen, 67 tuổi, nói trên kênh MS Now rằng thách thức của ông “không phải vì bất kỳ cá nhân nào”, mà là để đảng Dân chủ đáp lại “tiếng gọi của người dân Mỹ” — “hạ chi phí sinh hoạt” và chấm dứt cuộc chiến chống Iran. Ông nói đã trao đổi với nhiều thượng nghị sĩ Dân chủ và không tin ông Schumer đã nắm chắc cuộc đua, khi ông có “hơn 10” trong số 55 thượng nghị sĩ Dân chủ ủng hộ. “Tôi có phải là kẻ yếu thế không ư? Đúng vậy”, ông nói.

Trên bàn cờ Thượng viện, nước cờ của Van Hollen là một nước cờ lạ: thách thức người lãnh đạo ngay sau khi người đó vừa dẫn dắt đảng tới chiến thắng lịch sử.

Dưới lăng kính SÀI GÒN POST

Ông Schumer, 75 tuổi, lãnh đạo phe Dân chủ ở Thượng viện từ năm 2017 và lần đầu được bầu vào Thượng viện năm 1999. Ông Schumer hoan nghênh “một cuộc thảo luận về tương lai của khối chúng ta”, nhưng khẳng định đã có đủ cam kết ủng hộ để tái đắc cử chức lãnh đạo. “Tôi tự hào về những gì chúng ta đã cùng đạt được — 55 ghế và vẫn đang đếm, đó là một kết quả tuyệt vời”, ông nói. Ông Schumer đã chỉ đạo chiến dịch giúp đảng Dân chủ lật ít nhất tám ghế, trong đó có chiến thắng của ông Scott Colom ở Mississippi; cuộc đua ở Alaska chưa ngã ngũ, nhưng bà Mary Peltola đang dẫn trước sít sao.

Phe ủng hộ ông Van Hollen đang hình thành nhanh chóng. Thượng nghị sĩ độc lập Bernie Sanders nói ông sẽ phản đối ông Schumer và khuyến khích ông Van Hollen ra tranh cử; thượng nghị sĩ đắc cử Abdul El-Sayed của Michigan đã nhiệt liệt hoan nghênh tuyên bố này. Nhưng phe ủng hộ ông Schumer cũng không kém phần mạnh mẽ: Thượng nghị sĩ John Fetterman nói: “Chúng ta từng ở thế 47–53, giờ là 55, 56 — tôi không hiểu vì sao đây lại là một cuộc thảo luận.” Thượng nghị sĩ Brian Schatz thúc giục các đồng nghiệp “bỏ phiếu nhanh, đoàn kết và bắt tay vào việc”. Thượng nghị sĩ độc lập Angus King cũng ủng hộ ông Schumer: “Sao lại sa thải người quản lý khi anh vừa thắng World Series?”

Ông Van Hollen được bầu vào Thượng viện năm 2016 sau bảy nhiệm kỳ ở Hạ viện, từng là đồng minh thân cận của cựu Chủ tịch Hạ viện Nancy Pelosi và là tiếng nói hàng đầu về ngân sách. Theo BBC, ông đã có những lập trường được lòng cánh tả: năm 2024, ông ủng hộ hạn chế chuyển giao vũ khí cho Israel và chỉ trích chính quyền Biden về vai trò trong cuộc chiến ở Gaza. Ông cũng được cho là đang cân nhắc tranh cử tổng thống năm 2028. Hôm thứ Năm, ông nói cánh tranh cử Thượng viện của đảng Dân chủ không nên nhận tài trợ từ AIPAC, nhóm vận động hành lang thân Israel mà nhiều người cấp tiến đã xa lánh. Đảng Dân chủ sẽ bỏ phiếu kín vào ngày 1/12 để quyết định người lãnh đạo khi đảng này nắm đa số Thượng viện từ ngày 4/1.

Dưới lăng kính SÀI GÒN POST

Trên bàn cờ Thượng viện, nước cờ của Van Hollen là một nước cờ lạ: thách thức người lãnh đạo ngay sau khi người đó vừa dẫn dắt đảng tới chiến thắng lịch sử. Người ta thường không sa thải “người quản lý vừa thắng World Series”. Nhưng Van Hollen đặt cược vào một logic khác: chiến thắng không phải của Schumer, mà của cử tri muốn “hạ chi phí sinh hoạt” và chấm dứt chiến tranh — và nếu người lãnh đạo không thể hiện được điều đó, chiến thắng sẽ tan biến trước khi Quốc hội mới kịp họp.

Với Việt Nam, ván cờ này không chỉ là chuyện nội bộ của đảng Dân chủ: người lãnh đạo phe đa số Thượng viện quyết định luật thương mại và thuế quan nào được đưa ra bỏ phiếu — những thứ chạm thẳng tới hàng xuất khẩu và ví tiền của doanh nghiệp Việt. Phe cấp tiến sẽ nhìn thương mại rất khác so với phe ôn hòa. Cuộc bỏ phiếu kín ngày 1/12 không chỉ là chuyện của nước Mỹ.

Theo quý vị, khi đảng Dân chủ vừa thắng lớn mà đã tranh cãi về người lãnh đạo — thì đây là dấu hiệu của một đảng đang mạnh lên, hay là dấu hiệu của một chiến thắng chưa kịp hưởng đã bắt đầu rạn nứt? Đây là SÀI GÒN POST. Nơi ta không chỉ xem tin… mà đọc vị cả ván cờ phía sau nó.