TIN TỨC & GÓC NHÌN · VIỆT NAM VÀ THẾ GIỚI
Saigon Post

Hiểu thế giới. Mở góc nhìn.

Kinh tế

Nvidia bị cổ đông kiện vì vụ ngoại tình gián điệp: 190 tỉ USD bốc hơi trong một phiên

Đơn kiện nộp lên tòa liên bang San Jose cáo buộc Nvidia và Jensen Huang che giấu cổ đông về mối quan hệ với nữ doanh nhân bị cáo buộc là tài sản tình báo Trung Quốc — đúng ngày ông Trump xác nhận FBI đang điều tra vụ việc.

Minh họa: CEO Nvidia Jensen Huang trước tòa án, chip AI, biểu đồ chứng khoán lao dốc và huy hiệu FBI
Nvidia bị cổ đông kiện vì vụ ngoại tình gián điệp: 190 tỉ USD bốc hơi trong một phiên. Ảnh minh họa do AI tạo, không phải ảnh hiện trường. SAIGON POST (ảnh minh họa do AI tạo) · Ảnh minh họa do AI tạo · Poster minh họa do AI tạo theo phong cách editorial (SAIGON POST).

Ván cờ Nvidia vừa có thêm một nước đi bất ngờ — từ chính các cổ đông của công ty. Theo Guardian, Nvidia và CEO Jensen Huang đã bị kiện với cáo buộc lừa dối cổ đông trong vụ bê bối gián điệp Trung Quốc đang bao vây công ty chip 4.300 tỉ USD. Đơn kiện nộp lên tòa án liên bang ở San Jose, California, cáo buộc Nvidia và Huang không tiết lộ rằng mối quan hệ bị cáo buộc của ông với Alice Huang — cựu giám đốc công ty Megaspeed ở Singapore, không có quan hệ họ hàng với ông — đã dấy lên lo ngại về an ninh quốc gia, đe dọa uy tín và triển vọng kinh doanh của công ty.

Nhóm cổ đông nguyên đơn do nhà đầu tư cá nhân Mark Kistenmacher dẫn đầu, yêu cầu bồi thường với số tiền chưa nêu rõ. Đơn kiện được nộp chỉ năm phút sau khi thị trường Mỹ đóng cửa — thời điểm cổ phiếu Nvidia vừa giảm 4,3% trong phiên thứ Hai, thổi bay khoảng 190 tỉ USD giá trị thị trường. Tờ New York Times đưa tin về mối quan hệ này từ tháng trước, cho biết giới chức Mỹ đã kết luận Alice Huang là một tài sản tình báo Trung Quốc. Nvidia chưa phản hồi yêu cầu bình luận của Reuters. Trước đó, vào Chủ nhật, Nvidia tuyên bố đang điều tra độc lập về các báo cáo cho rằng Huang là “mục tiêu của một chiến dịch tình báo nước ngoài”; Huang đã nói với nhân viên rằng ông không chung thủy với vợ, nhưng không tiết lộ chi tiết.

Trên bàn cờ AI, vụ kiện của cổ đông là nước cờ nguy hiểm nhất với Nvidia — không phải vì số tiền bồi thường chưa rõ, mà vì nó đặt ra câu hỏi pháp lý: một CEO có nghĩa vụ báo cáo cổ đông khi đời tư thành rủi ro an ninh…

Dưới lăng kính SÀI GÒN POST

Tổng thống Donald Trump hôm thứ Hai xác nhận FBI đang điều tra vụ ngoại tình của Huang, nhưng nói ông không nghĩ Huang có lý do để lo lắng. “Tôi biết FBI đang xem xét vụ này... và tôi nghĩ ông ấy sẽ ổn thôi,” ông Trump nói tại Nhà Trắng. “Tôi đã nói chuyện với ông ấy hôm nay để xem ông ấy có ổn không. Ông ấy nói ông ấy hoàn toàn không biết người đó là gián điệp.” Trong bức thư ngỏ trên trang web Nvidia, Huang viết: “Tôi ủng hộ cuộc điều tra và sẽ hợp tác đầy đủ. Tôi yêu đất nước và công ty của mình. Tôi cam kết bảo vệ Nvidia và hỗ trợ an ninh quốc gia của Mỹ.”

Vụ việc càng thêm nhạy cảm khi Huang từng công khai vận động dỡ bỏ lệnh cấm xuất khẩu chip AI hiệu năng cao sang Trung Quốc. Trả lời BBC hồi tháng 9 năm ngoái, bên lề chuyến thăm cấp nhà nước của ông Trump tới Anh, Huang cho biết ông đã thuyết phục được ông Trump: “Tổng thống Trump rất rõ ràng. Ông ấy muốn nước Mỹ chiến thắng và Chủ tịch Tập muốn Trung Quốc chiến thắng, và cả hai điều đó đều có thể xảy ra... Đây không phải trò chơi tổng bằng không.” Nhưng nhiều người trong giới an ninh quốc gia không đồng tình — họ coi cuộc đua AI là trò chơi tổng bằng không tuyệt đối — và Huang khi đó còn khẳng định công nghệ điện toán “không phải là mối lo an ninh quốc gia”. Dù cổ phiếu lao dốc, Nvidia vẫn trị giá hơn 4.000 tỉ USD, doanh thu thực khoảng 400 tỉ USD trong năm nay, theo BBC.

Dưới lăng kính SÀI GÒN POST

Trên bàn cờ AI, vụ kiện của cổ đông là nước cờ nguy hiểm nhất với Nvidia — không phải vì số tiền bồi thường chưa rõ, mà vì nó đặt ra câu hỏi pháp lý: một CEO có nghĩa vụ báo cáo cổ đông khi đời tư thành rủi ro an ninh quốc gia hay không? Nếu tòa trả lời là có, mọi công ty công nghệ Mỹ sẽ phải viết lại quy tắc công bố thông tin. Trớ trêu thay, Huang — người từng thuyết phục ông Trump rằng chip AI “không phải mối lo an ninh quốc gia” — giờ lại là tâm điểm của cuộc điều tra an ninh quốc gia.

Với Việt Nam, ván cờ này đánh thẳng vào ví tiền hàng trăm nghìn nhà đầu tư nhỏ lẻ đang nắm cổ phiếu công nghệ Mỹ qua các quỹ ETF, và doanh nghiệp Việt chạy trên “ngăn xếp công nghệ Mỹ” mà Huang từng ca ngợi. Khi cổ phiếu công ty giá trị nhất thế giới mất 190 tỉ USD chỉ vì một vụ ngoại tình, bài học rất rõ: trong kỷ nguyên AI, rủi ro lớn nhất không nằm trong bảng cân đối kế toán mà nằm trong chính phòng ngủ của CEO. Tổng thống thứ 47, bậc thầy đàm phán, đã chọn bảo vệ Huang công khai — vừa giữ ổn định thị trường, vừa nhắc Washington rằng cuộc đua chip với Bắc Kinh quan trọng hơn mọi vụ bê bối.

Theo quý vị, một CEO có nên phải báo cáo cổ đông khi đời tư của mình thành rủi ro an ninh quốc gia — hay đó là chuyện riêng không liên quan tới công ty? Đây là SÀI GÒN POST. Nơi ta không chỉ xem tin… mà đọc vị cả ván cờ phía sau nó.