Hãng drone Anh do người Ukraine sáng lập đạt giá trị 4,5 tỉ bảng sau khi huy động hơn 500 triệu bảng
UForce — hãng chế tạo drone hải quân đặt tại London do người Ukraine sáng lập — đã đạt mức định giá 4,5 tỉ bảng sau vòng huy động vốn hơn 500 triệu bảng, trong đó có 113 triệu bảng từ quỹ tài sản quốc gia của Anh.

Hãng chế tạo drone hải quân đặt tại London do người Ukraine sáng lập đã đạt mức định giá 4,5 tỉ bảng sau khi huy động hơn 500 triệu bảng từ các nhà đầu tư, trong đó có chính phủ Anh. UForce, chuyên chế tạo drone quân sự cho mặt đất, trên không và trên biển, đã nhận 113 triệu bảng từ quỹ tài sản quốc gia của Anh — khoản đầu tư đưa hãng trở thành một trong những “kỳ lân” tăng trưởng nhanh nhất của Anh, tức các startup có giá trị hơn 1 tỉ USD. Drone của hãng đã được sử dụng rộng rãi trong cuộc chiến tại Ukraine.
Bộ trưởng Quốc phòng Anh Wes Streeting đã gặp nhà sáng lập UForce, Oleg Rogynskyy, hôm thứ Năm trên tàu sân bay HMS Prince of Wales trong một hội nghị quốc phòng tại Oslo, Na Uy. Bộ Quốc phòng Anh đặc biệt nhấn mạnh năng lực hàng hải của UForce, trong bối cảnh lo ngại ngày càng tăng về mối đe dọa từ Nga ở Bắc Đại Tây Dương và Biển Bắc. Các tàu hải quân Nga và “hạm đội bóng tối” của nước này đã bị cáo buộc phá hoại và do thám cáp, đường ống dưới biển, trong khi Anh đang lên kế hoạch triển khai một đội drone biển ở vùng biển phía bắc để theo dõi đội tàu ngầm hạt nhân của Nga. Ngay trong ngày thứ Năm, ông Streeting đã trực tiếp điều khiển một tàu không người lái UForce MV7 đang ở cách đó hơn 1.500 dặm trên Đại Tây Dương, gần Bồ Đào Nha.
Trên bàn cờ quốc phòng châu Âu, thương vụ UForce là một nước cờ nói lên tất cả: chiến tranh hiện đại không còn được quyết định bởi ai có nhiều tàu chiến lớn hơn, mà bởi ai chế tạo drone rẻ hơn, nhanh hơn và thông minh…
Dưới lăng kính SÀI GÒN POST
Rogynskyy lớn lên ở Dnipro, thành phố công nghiệp miền đông Ukraine, trước khi sáng lập People.ai — một kỳ lân công nghệ tại Thung lũng Silicon chuyên về dữ liệu bán hàng và vận hành doanh nghiệp. Ông nói UForce muốn “khiến hành vi gây hấn trở nên không thể chịu nổi về mặt chi phí”. Khoản đầu tư sẽ giúp hãng mở rộng sản xuất cho Ukraine cũng như các đồng minh. “Chiến tranh ở Ukraine đã cho thấy trong một thế giới ngày càng bất ổn, quốc phòng hiệu quả đòi hỏi các hệ thống có thể liên tục cải tiến khi mối đe dọa thay đổi”, ông nói.
Nhà đầu tư dẫn đầu còn lại là Valor Equity Partners, quỹ đầu tư tư nhân do Antonio Gracias sáng lập — cựu giám đốc Tesla, hiện trong hội đồng quản trị công ty tên lửa SpaceX của Elon Musk. Một đối tác của Valor là Christopher Cavoli, tướng Mỹ đã nghỉ hưu, từng là tư lệnh tối cao của NATO tại châu Âu tới năm ngoái, sẽ tham gia hội đồng quản trị UForce. Bộ Quốc phòng Anh cho biết UForce sẽ đầu tư vào chuỗi cung ứng nội địa, với thân tàu, động cơ, điện tử và trang bị đều lấy từ các nhà cung cấp Anh — hơn 70% giá trị mỗi chiếc thuyền đóng tại Anh đến từ nhà cung cấp Anh. Ông Streeting nói: “Ukraine đang viết lại các quy tắc chiến tranh. Chỉ trong vài năm, Anh đã đi từ đào tạo Ukraine sang được Ukraine đào tạo, khi họ chứng minh rằng ai đổi mới nhanh nhất là thước đo quan trọng của sức mạnh quân sự hiện đại.” Cựu Bộ trưởng Quốc phòng đảng Bảo thủ Ben Wallace cũng có mặt trong hội đồng quản trị của hãng.
Dưới lăng kính SÀI GÒN POST
Trên bàn cờ quốc phòng châu Âu, thương vụ UForce là một nước cờ nói lên tất cả: chiến tranh hiện đại không còn được quyết định bởi ai có nhiều tàu chiến lớn hơn, mà bởi ai chế tạo drone rẻ hơn, nhanh hơn và thông minh hơn. Một startup do người Ukraine sáng lập, trưởng thành từ chiến trường, giờ được định giá 4,5 tỉ bảng và được cả chính phủ Anh lẫn các tướng lĩnh NATO đặt cược — đó là lúc bài học từ Ukraine đã trở thành tiền thật, chứ không còn là lý thuyết quân sự.
Với Việt Nam, ván cờ này chạm tới cả an ninh lẫn ví tiền. Việt Nam có bờ biển dài hơn 3.200 km và những tuyến hàng hải huyết mạch cần bảo vệ — bài học “khiến hành vi gây hấn trở nên không thể chịu nổi về mặt chi phí” bằng drone giá rẻ thay vì tàu chiến đắt đỏ là điều đáng suy ngẫm cho bất kỳ quốc gia biển nào. Và ở chiều ngược lại, khi các hãng drone phương Tây mở rộng chuỗi cung ứng, các doanh nghiệp điện tử, cơ khí của Việt Nam hoàn toàn có thể chen chân vào — nếu biết nắm lấy quân bài đúng lúc.
Theo quý vị, trong thời đại drone rẻ tiền có thể đánh chìm tàu chiến đắt tiền, Việt Nam nên ưu tiên đầu tư vào đâu trước: drone biển, hay vẫn là những khí tài truyền thống? Đây là SÀI GÒN POST. Nơi ta không chỉ xem tin… mà đọc vị cả ván cờ phía sau nó.


