TIN TỨC & GÓC NHÌN · VIỆT NAM VÀ THẾ GIỚI
Saigon Post

Hiểu thế giới. Mở góc nhìn.

Châu Á

Bangladesh chìm trong bạo lực trước ngày Hasina dự kiến trở về: nhà của Yunus bị đốt

Một số khu vực của Bangladesh tê liệt trong ngày phong tỏa toàn quốc, nhà tổ tiên của cựu lãnh đạo Muhammad Yunus bị phóng hỏa, và ít nhất 37 chi nhánh ngân hàng Grameen Bank đã bị đốt phá kể từ ngày 10/11.

Minh họa: người biểu tình Bangladesh giơ biểu ngữ, tòa nhà cháy và xe buýt bị đốt, biên phòng tuần tra
Bangladesh chìm trong bạo lực trước ngày Hasina dự kiến trở về: nhà của Yunus bị đốt Ảnh minh họa do AI tạo, không phải ảnh hiện trường. SAIGON POST (ảnh minh họa do AI tạo) · Ảnh minh họa do AI tạo · Poster minh họa do AI tạo theo phong cách editorial (SAIGON POST).

Một số khu vực của Bangladesh đã tê liệt hôm thứ Năm khi những người ủng hộ cựu thủ tướng Sheikh Hasina xuống đường biểu tình, gây ra đụng độ, nổ bom và đốt phá — trong đó nhà tổ tiên của cựu lãnh đạo Muhammad Yunus ở Chattogram bị phóng hỏa, theo The Guardian và Channel NewsAsia. Đảng Awami League của bà Hasina gọi cuộc phong tỏa toàn quốc hôm thứ Năm là đỉnh điểm của một tuần lễ biểu tình, nhằm phản đối việc chính phủ từ chối cấp hộ chiếu và thẻ căn cước mới để bà Hasina trở về vào tháng 12.

Để ngăn bạo lực, 97 đội biên phòng đã được triển khai khắp bảy quận, trong đó có Gopalganj và Faridpur — những nơi được xem là có nhiều người ủng hộ bà Hasina, theo phát ngôn viên lực lượng biên phòng. Cảnh sát cho biết nhà tổ tiên của ông Yunus ở Chattogram, cách thủ đô Dhaka khoảng 300 km về phía đông nam, bị đốt vào tối thứ Tư; nhiều khả năng chất dễ cháy đã bị ném vào một phòng trống ở tầng trệt, trong khi các thành viên trong gia đình ông ở tầng trên vẫn an toàn. Trung tâm Yunus — tổ chức tư vấn thay mặt ông phát ngôn — chưa thể liên lạc để bình luận, theo Reuters.

Nước cờ của những người ủng hộ bà Hasina là nước cờ đốt nhà để đòi người về: không còn đường nào khác để đưa một cựu thủ tướng đang bị tuyên án tử hình trở lại đất nước, họ chọn cách làm cho đất nước không thể yên — đốt…

Dưới lăng kính SÀI GÒN POST

Trong 10 ngày biểu tình vừa qua, cảnh sát ghi nhận hàng chục vụ nổ bom thô sơ và đốt xe ở ít nhất 28 quận, khiến nhiều cảnh sát và người dân bị thương. Tối thứ Ba, một nhà hoạt động của đảng BNP cầm quyền được cho là đã bị những người không rõ danh tính giết hại trong một cuộc biểu tình gần quận Gopalganj, quê nhà của bà Hasina. Cùng đêm đó, một quả bom thô sơ phát nổ bên ngoài nhà riêng ở Dhaka của Bộ trưởng Văn hóa Nitai Roy Chowdhury, còn nhà của một nghị sĩ BNP và các cửa hàng của người ủng hộ BNP ở Gopalganj bị đốt. Sáng thứ Tư, một phụ xe buýt chết cháy ở quận Pirojpur, miền nam, sau khi hai chiếc xe buýt bị đốt. Hôm thứ Năm, nhà chức trách đã bắt cựu bộ trưởng giáo dục Nurul Islam Nahid tại nhà riêng ở Dhaka; ông đối mặt cáo buộc liên quan tới nhiều vụ giết người trong các cuộc biểu tình năm 2024.

Ít nhất 37 chi nhánh và văn phòng của Grameen Bank — ngân hàng do ông Yunus sáng lập — đã bị đốt phá hoặc toan đốt kể từ ngày 10/11, trong đó 14 vụ xảy ra từ nửa đêm thứ Ba, theo ngân hàng này. Hôm thứ Ba, Bộ trưởng Nội vụ Salahuddin Ahmed cáo buộc các lãnh đạo Awami League ở nước ngoài kích động người ủng hộ gây bất ổn và đốt phá tài sản, đồng thời khẳng định những người liên quan tới bạo lực sẽ bị xác định và truy tố. Các lãnh đạo Awami League, phần lớn đang lẩn trốn, không thể liên lạc để bình luận.

Thứ Ba vừa qua đánh dấu tròn một năm bà Hasina bị một tòa án địa phương tuyên án tử hình vì ra lệnh trấn áp đẫm máu phong trào sinh viên năm 2024. Bà sống lưu vong ở Ấn Độ kể từ khi chạy khỏi Dhaka hồi tháng 8/2024, còn chính phủ của ông Yunus — người lãnh đạo Bangladesh sau khi bà bị lật đổ — vẫn đối mặt sự thù địch từ những người ủng hộ bà.

Dưới lăng kính SÀI GÒN POST

Nước cờ của những người ủng hộ bà Hasina là nước cờ đốt nhà để đòi người về: không còn đường nào khác để đưa một cựu thủ tướng đang bị tuyên án tử hình trở lại đất nước, họ chọn cách làm cho đất nước không thể yên — đốt nhà của ông Yunus, đốt ngân hàng Grameen, phong tỏa cả nước. Nhưng càng đốt phá, họ càng chứng minh rằng bà Hasina không thể trở về trong hòa bình, và càng khiến người dân thường quay lưng lại với họ.

Với Việt Nam, ván cờ Bangladesh là một tấm gương soi rất gần: một quốc gia đông dân, xuất khẩu dệt may, từng được ca ngợi là kỳ tích phát triển — và chỉ trong hai năm, rơi vào vòng xoáy biểu tình, án tử hình và trả thù chính trị. Việt Nam cũng có ngành dệt may cạnh tranh trực tiếp với Bangladesh, cũng có những bài toán về việc làm cho giới trẻ. Khi một đất nước không tìm được cách để người thắng và người thua cùng sống chung, cái giá không chỉ trả bằng phiếu bầu — mà bằng lửa. Theo quý vị, một nhà lãnh đạo bị tuyên án tử hình có nên được trở về — hay sự trở về đó chỉ châm thêm lửa? Đây là SÀI GÒN POST. Nơi ta không chỉ xem tin… mà đọc vị cả ván cờ phía sau nó.