Hàn Quốc phạt 15 công ty chứng khoán 1,6 nghìn tỉ won vì bắt tay đấu thầu trái phiếu
Ủy ban Thương mại Công bằng Hàn Quốc vừa phạt tổng cộng 1,6 nghìn tỉ won (1,2 tỉ USD) đối với 15 công ty môi giới và ngân hàng, vì đã bắt tay nhau ấn định giá trong 145 phiên đấu thầu trái phiếu chính phủ suốt hơn ba năm.

Đấu thầu trái phiếu chính phủ được thiết kế để cạnh tranh công bằng — nhưng suốt hơn ba năm, 15 nhà tạo lập thị trường lớn nhất Hàn Quốc đã biến nó thành một cuộc điện thoại hẹn trước. Ủy ban Thương mại Công bằng Hàn Quốc (FTC) hôm thứ Tư (11/11) cho biết đã phạt tổng cộng 1,6 nghìn tỉ won (1,2 tỉ USD) đối với 15 công ty môi giới và ngân hàng trong nước vì thông đồng tại các phiên đấu thầu trái phiếu chính phủ.
Theo CNA dẫn thông cáo của cơ quan quản lý, từ tháng 1/2020 đến tháng 6/2023, 15 nhà giao dịch sơ cấp đã trao đổi thông tin qua điện thoại hoặc ứng dụng nhắn tin Telegram về mức lợi suất đặt thầu của họ, chỉ một đến hai phút trước thời hạn chót, trong 150 phiên đấu thầu trái phiếu chính phủ. Trong 145 phiên đấu thầu đó, họ đã thỏa thuận trực tiếp với nhau về mức lợi suất và khối lượng đặt thầu. Hành vi này đã khiến lợi suất trái phiếu Hàn Quốc tăng một cách giả tạo, theo FTC. Cơ quan này cho biết mức phạt sẽ thúc đẩy cạnh tranh hiệu quả trong đấu thầu trái phiếu và tăng hiệu quả quản lý tài khóa quốc gia.
Trên bàn cờ tài chính, vụ này là một nước cờ gian lận kinh điển: thay vì đấu với nhau, các nhà băng bắt tay nhau — và người trả giá là ngân sách nhà nước, tức là tiền thuế của dân Hàn Quốc.
Dưới lăng kính SÀI GÒN POST
Dưới lăng kính SÀI GÒN POST
Trên bàn cờ tài chính, vụ này là một nước cờ gian lận kinh điển: thay vì đấu với nhau, các nhà băng bắt tay nhau — và người trả giá là ngân sách nhà nước, tức là tiền thuế của dân Hàn Quốc. Lợi suất trái phiếu tăng giả tạo đồng nghĩa chính phủ phải trả lãi cao hơn cho mỗi đồng đi vay, và mỗi đồng lãi thừa đó là một đồng không đến được với trường học, bệnh viện hay hạ tầng. Đáng chú ý, các “ông lớn” không hẹn nhau trong phòng họp kín mà qua Telegram, chỉ một hai phút trước giờ chót — tưởng là kín, hóa ra vẫn để lại dấu vết.
Với Việt Nam, bài học nằm ngay trong thị trường trái phiếu chính phủ của chính chúng ta. Việt Nam cũng có các nhà tạo lập thị trường sơ cấp, cũng đấu thầu trái phiếu qua hệ thống điện tử, và cũng từng chứng kiến những vụ việc khiến nhà đầu tư đặt câu hỏi về tính minh bạch. Vụ phạt 1,2 tỉ USD của Seoul nhắc rằng kỷ luật thị trường không tự nhiên mà có: phải có cơ quan quản lý dám phạt thật nặng, và phải có công nghệ giám sát bắt được cả những tin nhắn Telegram một phút trước giờ chót. Bởi khi các nhà băng bắt tay nhau, ví tiền của người dân là thứ bị rút ruột đầu tiên.
Theo quý vị, mức phạt 1,2 tỉ USD có đủ sức răn đe các “ông lớn” tài chính, hay với họ đó chỉ là “phí kinh doanh” cho ba năm bắt tay nhau? Đây là SÀI GÒN POST. Nơi ta không chỉ xem tin… mà đọc vị cả ván cờ phía sau nó.


