Anh bỏ thời hạn 5 ngày báo trước khi trục xuất người tị nạn bị bác đơn: có thể bắt giữ và đưa đi bất cứ lúc nào trong 6 tháng
Chính phủ Anh sẽ sửa luật để không còn phải báo trước cho người xin tị nạn bị bác đơn trước khi trục xuất — thay vào đó, Bộ Nội vụ có 6 tháng để bắt giữ và đưa họ rời khỏi nước Anh bất cứ lúc nào, một thay đổi bị các tổ chức từ thiện lên án là “gây đau khổ không cần thiết”.

Một trong những “cửa thoát” cuối cùng của người xin tị nạn ở Anh sắp bị đóng lại. Chính phủ Anh sẽ sửa luật để không còn phải báo trước cho những người xin tị nạn đã bị bác đơn trước khi trục xuất họ, theo BBC. Hiện nay, người bị trục xuất được báo trước 5 ngày làm việc — khoảng thời gian mà các bộ trưởng cho rằng bị lợi dụng để nộp đơn kháng cáo phút chót, kéo dài quá trình. Theo quy định mới, một khi đơn xin tị nạn đã bị bác và hết quyền kháng cáo, Bộ Nội vụ có 6 tháng để đưa người đó rời khỏi nước Anh mà không cần báo trước.
Bộ trưởng Nội vụ Shabana Mahmood sẽ thực hiện thay đổi này bằng cách sửa đổi Dự luật Nhập cư và Tị nạn đang được Quốc hội xem xét. Dự luật sẽ bãi bỏ khung thời gian 5 ngày, đồng thời lập một cơ quan kháng cáo nhập cư mới nhằm đẩy nhanh trục xuất, thay đổi cách áp dụng luật nhân quyền và luật chống nô lệ hiện đại với các đơn xin tị nạn để loại bỏ những đơn mà chính phủ gọi là “quấy rối”, theo The Guardian. Dự luật trở lại Hạ viện để đọc báo cáo và đọc lần ba vào ngày 17/11.
Trên bàn cờ chính trị Anh, nước đi của Bộ trưởng Mahmood là một nước cờ đánh vào đúng chỗ cử tri đang nóng ruột nhất: tồn đọng tị nạn và những vụ kháng cáo kéo dài vô tận.
Dưới lăng kính SÀI GÒN POST
Các tổ chức từ thiện phản đối gay gắt. Hội đồng Người tị nạn cảnh báo: “Đưa người đi trong thời gian ngắn như vậy sẽ gây đau khổ và lo lắng không cần thiết”. Giám đốc của tổ chức, Imran Hussain, nói: “Thực tế là trục xuất tự nguyện hiệu quả hơn nhiều so với trục xuất cưỡng bức. Nếu hỗ trợ người ta trở về một cách có phẩm giá, nhiều người sẽ chọn phương án đó, với chi phí thấp hơn nhiều cho người đóng thuế.” Tổ chức Asylum Matters chỉ ra một thực tế khác: hiện 63% dân số Anh không có cơ hội tiếp cận nhà cung cấp trợ giúp pháp lý về tị nạn, nên nhiều người phải tự xoay xở trong “một hệ thống phức tạp và thù địch khủng khiếp, ở một đất nước mới, thường bằng ngôn ngữ thứ hai”.
Chính phủ lấy Đan Mạch làm hình mẫu: sau khi áp dụng chính sách tương tự, số người di cư chờ trục xuất ở nước này đã giảm từ hơn 2.185 trường hợp cuối năm 2020 xuống dưới 1.000 cuối năm 2025. Nước Anh đang đối mặt với tồn đọng khổng lồ: tính đến tháng 6/2026, có 40.168 người đang chờ quyết định tị nạn ban đầu và thêm 90.341 người chờ kết quả kháng cáo tại tòa. Từ tháng 7/2025 đến tháng 6/2026, 38% quyết định tị nạn dẫn tới việc người nộp đơn được cấp quy chế tị nạn. Khoảng 40% đơn xin tị nạn đến từ người tới Anh bằng thuyền nhỏ. Bộ trưởng An ninh biên giới và tị nạn Anna Turley nói: “Chúng tôi đang đảm bảo những người di cư đã hết quyền kháng cáo có thể bị trục xuất kịp thời, thay vì được trao cơ hội để cản trở việc trục xuất hợp pháp của họ.” Bà cho biết hơn 80.000 người di cư bất hợp pháp và công dân nước ngoài đã bị đưa về kể từ cuộc tổng tuyển cử.
Dưới lăng kính SÀI GÒN POST
Trên bàn cờ chính trị Anh, nước đi của Bộ trưởng Mahmood là một nước cờ đánh vào đúng chỗ cử tri đang nóng ruột nhất: tồn đọng tị nạn và những vụ kháng cáo kéo dài vô tận. Bỏ thời hạn 5 ngày, chính phủ gửi một thông điệp rõ ràng — kháng cáo xong là hết đường, không còn khoảng trống để níu kéo. Nhưng cái giá của sự nhanh gọn ấy là câu hỏi về công bằng: khi 63% dân số không chạm được tới luật sư tị nạn, bao nhiêu người bị trục xuất trong im lặng thực sự không có quyền ở lại, và bao nhiêu người chỉ chưa từng được nghe hết câu chuyện của mình?
Với Việt Nam, ván cờ này soi rõ cách một quốc gia giàu có vẫn loay hoay với bài toán di cư: siết chặt thì nhanh, nhưng nhanh không đồng nghĩa với đúng. Hàng chục nghìn người Việt đang sống và làm việc ở Anh, và mỗi lần luật tị nạn thay đổi, cộng đồng ấy nín thở — ranh giới giữa “người nhập cư hợp pháp” và “người bị trục xuất” đôi khi chỉ mỏng bằng một tờ đơn. Theo quý vị, một hệ thống “nhanh và công bằng” có thể tồn tại cùng lúc — hay càng nhanh thì càng dễ bỏ sót người vô tội? Đây là SÀI GÒN POST. Nơi ta không chỉ xem tin… mà đọc vị cả ván cờ phía sau nó.

